Στις 8 Δεκεμβρίου 1954, ένας Αμερικανός ναύαρχος κάθεται απέναντι από δύο δημοσιογράφους και αρχίζει να μιλά για μια τεράστια ανεξερεύνητη έκταση πέρα από τον Νότιο Πόλο. Λίγα λεπτά αργότερα, η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από το πετρέλαιο, το ουράνιο, το ενδιαφέρον των μεγάλων δυνάμεων και το ενδεχόμενο να τελειώνει η εποχή των ιδιωτικών αποστολών στην Ανταρκτική.
Πέντε χρόνια αργότερα, δώδεκα κράτη υπογράφουν μια συνθήκη που θα αλλάξει για πάντα το καθεστώς της ηπείρου.
Η συνέντευξη δεν προέρχεται από κάποιο απόρρητο αρχείο, ούτε από κάποιο μυστηριώδες ημερολόγιο αμφισβητούμενης προέλευσης. Μεταδόθηκε στην αμερικανική τηλεόραση, στην εκπομπή «Longines Chronoscope», και παραμένει μέχρι σήμερα διαθέσιμη. Το ερώτημα είναι αν έχουμε δώσει αρκετή προσοχή σε όσα ειπώθηκαν εκείνο το βράδυ.
Μια άγνωστη γη στο μέγεθος των ΗΠΑ
Ο Ρίτσαρντ Μπερντ δεν ήταν ένας τυχαίος προσκεκλημένος. Ήταν ένας από τους σημαντικότερους πολικούς εξερευνητές της εποχής του και είχε ηγηθεί της περίφημης στρατιωτικής επιχείρησης Operation Highjump στην Ανταρκτική.
Όταν οι δημοσιογράφοι τον ρωτούν αν υπάρχουν ακόμη ανεξερεύνητες εκτάσεις στη Γη, εκείνος περιγράφει μια περιοχή στο μέγεθος των Ηνωμένων Πολιτειών, την οποία δεν είχε αντικρίσει ποτέ ανθρώπινο μάτι.
Την τοποθετεί πέρα από τον Νότιο Πόλο, στην απέναντι πλευρά από την αμερικανική βάση Little America. Δηλώνει, μάλιστα, ότι ελπίζει να την αντικρίσει.
Αυτή η γεωγραφική αναφορά θα αποτελέσει, χρόνια αργότερα, βασικό επιχείρημα της θεωρίας Beyond the Ice Wall, σύμφωνα με την οποία πέρα από τους πάγους της Ανταρκτικής υπάρχουν άγνωστες ήπειροι.
Ο Μπερντ αναφερόταν σε ανεξερεύνητες εκτάσεις στην άλλη πλευρά του γεωγραφικού πόλου, χωρίς να δηλώνει ότι είχε ανακαλύψει κάποια επιπλέον ήπειρο. Η συνέντευξη, όμως, μόλις είχε αρχίσει να γίνεται ενδιαφέρουσα…
Η παγωμένη ήπειρος που όλοι άρχισαν να θέλουν
Ο ναύαρχος περιγράφει την Ανταρκτική ως μια ανέγγιχτη δεξαμενή φυσικών πόρων. Αναφέρει τεράστια κοιτάσματα άνθρακα, πιθανή παρουσία πετρελαίου και ενδείξεις ύπαρξης ουρανίου.
Στο σημείο αυτό γίνεται ιδιαίτερα προσεκτικός. Δεν θέλει, όπως εξηγεί, να οδηγηθεί ο κόσμος σε σύγκρουση για την Ανταρκτική. Μιλά για το έντονο ενδιαφέρον της Σοβιετικής Ένωσης, για τη στρατηγική σημασία της ηπείρου και για τις αποστολές που σχεδιάζει η αμερικανική κυβέρνηση.
Χαρακτηρίζει την Ανταρκτική ως το πιο ειρηνικό μέρος του κόσμου, προσθέτοντας ότι δεν πιστεύει πως θα παραμείνει έτσι για πολύ. Όταν, μάλιστα, ερωτάται εάν οι ιδιωτικές εξερευνητικές αποστολές αποτελούν πλέον παρελθόν, εκτιμά πως κάτι τέτοιο ενδέχεται να ισχύει για την Ανταρκτική.
Η τελευταία αποστολή και ο θάνατος του Μπερντ
Το 1955 ο Μπερντ επιστρέφει στην Ανταρκτική στο πλαίσιο της Operation Deep Freeze, της τελευταίας πολικής αποστολής του.
Στις 11 Μαρτίου 1957 πεθαίνει στο σπίτι του στη Βοστώνη, σε ηλικία 68 ετών, από καρδιακή πάθηση, σύμφωνα με τις καταγραφές της εποχής. Λίγες εβδομάδες νωρίτερα είχε τιμηθεί με το Medal of Freedom. Δεν προκύπτουν στοιχεία δολοφονίας ή δίωξής του λόγω των δηλώσεών του.
Την 1η Δεκεμβρίου 1959 υπογράφεται η Συνθήκη της Ανταρκτικής. Την ίδια χρονιά, ο Francis Amadeo Giannini εκδίδει το βιβλίο «Worlds Beyond the Poles», υποστηρίζοντας ότι πέρα από τους πόλους εκτείνονται άγνωστοι κατοικημένοι κόσμοι.
Ο Μπερντ δεν βρίσκεται πλέον στη ζωή για να σχολιάσει τις ερμηνείες που αρχίζουν να αποκτούν τα λόγια του.
Δύο ημερολόγια και μια ιστορία που περιπλέκεται
Το 1990 κυκλοφορεί ένα βιβλίο που παρουσιάζεται ως το χαμένο μυστικό ημερολόγιο του ναυάρχου. Στις σελίδες του περιγράφονται καταπράσινες κοιλάδες, άγνωστα ιπτάμενα σκάφη, ένας προηγμένος πολιτισμός και μια υποτιθέμενη εντολή σιωπής από τις αμερικανικές Αρχές. Η αυθεντικότητα του συγκεκριμένου ημερολογίου δεν έχει πιστοποιηθεί.
Έξι χρόνια αργότερα, όμως, ανακαλύπτεται ένα πραγματικό χειρόγραφο ημερολόγιο του Μπερντ. Και τότε ξεσπά μια εντελώς διαφορετική διαμάχη…
Οι σβησμένες σημειώσεις που δίχασαν τους ερευνητές
Το 1996, ο αρχειονόμος Raimund Goerler του Πολιτειακού Πανεπιστημίου του Οχάιο εντοπίζει ανάμεσα στα προσωπικά αντικείμενα του Μπερντ ένα ημερολόγιο που περιέχει σημειώσεις από την ιστορική πτήση του στον Βόρειο Πόλο το 1926. Ανάμεσά τους υπάρχουν σβησμένοι, αλλά ακόμη αναγνώσιμοι, υπολογισμοί πλοήγησης.
Ο ερευνητής Dennis Rawlins εντοπίζει αποκλίσεις μεταξύ των σημειώσεων και της επίσημης αναφοράς του εξερευνητή, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι ο Μπερντ δεν είχε φτάσει στον Βόρειο Πόλο, όπως είχε ανακοινώσει.
Το 2013, νέα ανάλυση του καθηγητή αστρονομίας Gerald Newsom ενισχύει την εκτίμηση ότι ο εξερευνητής πιθανότατα δεν έφτασε στον προορισμό του. Επρόκειτο για εσκεμμένη παραποίηση ή για λανθασμένους υπολογισμούς μέσα στις εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες της πτήσης; Οι ερευνητές εξακολουθούν να διαφωνούν.
Η συγκεκριμένη διαμάχη αφορά τον Βόρειο Πόλο και δεν αποδεικνύει ότι ο Μπερντ είπε ψέματα για την Ανταρκτική το 1954. Προσθέτει, όμως, ακόμη μία διάσταση στην πολυσυζητημένη προσωπικότητά του.
Ένας εξερευνητής που έγινε εθνικός ήρωας, μια τηλεοπτική συνέντευξη που απέκτησε απρόβλεπτες ερμηνείες, ένα ημερολόγιο αμφισβητούμενης προέλευσης και ένα αυθεντικό χειρόγραφο που προκάλεσε διεθνή διαμάχη. Ο άνθρωπος που αφιέρωσε τη ζωή του στην εξερεύνηση του αγνώστου κατέληξε να γίνει ο ίδιος αντικείμενο εξερεύνησης…




Αφήστε μια απάντηση